Adar Poonawalla Clean City Initiative

पुणे हे भारतातील सर्वांत वेगाने विकसित होणाऱ्या शहरांपैकी एक आहे. शहराच्या झपाट्याने होत असलेल्या विकासामुळे एका बाजूला नव्या संधी निर्माण होत असल्या, तरी दुसऱ्या बाजूला कचरा व्यवस्थापन यंत्रणा आणि सार्वजनिक जागांच्या स्वच्छतेवर वाढता ताणही निर्माण होत आहे. त्यामुळे आपल्या परिसराची स्वच्छता राखणे हा केवळ सौंदर्याचा विषय राहिलेला नाही, तर अधिक निरोगी, शाश्वत आणि राहण्यायोग्य पुणे घडविण्यासाठी अत्यावश्यक आहे. यामुळे जबाबदार कचरा व्यवस्थापनाच्या दिशेने शहराच्या वाटचालीत समुदायाच्या नेतृत्वाखाली राबविले जाणारे स्वच्छता उपक्रम अधिकाधिक महत्त्वाचे ठरत आहेत. जागतिक स्वच्छता दिन 2026 (20 सप्टेंबर) च्या निमित्ताने पुणे हे नागरिकांच्या सहभागातून सकारात्मक बदल कसा घडवून आणता येतो, याचे प्रभावी उदाहरण ठरत आहे. शहरातील विविध भागांमध्ये स्वयंसेवक आणि समुदाय समूहांची संख्या वाढत असून, हे नागरिक आठवड्याच्या सुट्टीच्या दिवशी एकत्र येऊन परिसर, सार्वजनिक ठिकाणे, नदीकाठ आणि कचरा साचणाऱ्या ठिकाणांची स्वच्छता करत आहेत. यातील अनेक स्वयंसेवक महाविद्यालयीन विद्यार्थी किंवा आपल्या करिअरच्या सुरुवातीच्या टप्प्या...

आजच्या वेगाने बदलणाऱ्या जगात शाश्वत आणि सकारात्मक बदल घडवून आणण्यासाठी तरूणांचा सहभाग दिवसेंदिवस अधिक महत्त्वाचा ठरत आहे. जगभरातील बहुतेक शहरी भागांसमोर कचरा व्यवस्थापनाचे आव्हान गंभीर होत आहे.मात्र,या परिस्थितीवर केवळ शांत न राहता,स्वच्छ आणि निरोगी पर्यावरणाचे महत्त्व ओळखून पुण्यातील तरूण सामाजिक जबाबदारी स्वीकारत शहराच्या हितासाठी योगदान देण्यासाठी पुढे येत आहेत. शनिवार-रविवार या सुट्टीच्या दिवसात आराम करण्यात न घालवता अनेक तरूण शहरातील विविध स्वच्छता मोहिमांमध्ये सहभागी होत आहेत. डोंगर,टेकड्या,नदीकाठ,रस्ते आणि सार्वजनिक ठिकाणांपासून विविध परिसरापर्यंत तरूण आणि नव्याने कार्यरत होत असलेल्या सामाजिक संस्था शहरात सकारात्मक बदल घडवून आणण्यासाठी पुढाकार घेत आहेत. सार्वजनिक ठिकाणांची स्वच्छता राखणे ही केवळ स्थानिक प्रशासनाची जबाबदारी नसून प्रत्येक नागरिकांचे कर्तव्य आहे. तरूण स्वयंसेवकांचा स्वच्छता मोहिमांमध्ये वाढता सहभाग, शहराबद्दल आणि पर्यावरणाबद्दल त्यांच्यामध्ये निर्माण होत असलेल्या जबाबदारीचे उत्तम उदाहरण आहे. या उपक्रमांचा उद्देश केवळ कचरा गोळा करण्यापुरता मर्यादित नाही. कचरा इतरत्र...

In today’s rapidly changing world, the participation of young people is becoming increasingly important in creating sustainable and positive change. Waste management is becoming a challenging issue in most of the urban areas across the world. But instead of becoming mute spectators, youngsters are increasingly recognising the importance of a clean and healthy environment. In Pune youngsters are stepping forward to embrace social responsibility and contribute to the city’s well-being. This is evident from the fact that a growing number of young people are choosing to spend their weekends not just relaxing, but participating in cleanliness drives across Pune. From hills and riversides to streets and public spaces, youngsters and emerging community organisations are taking the initiative to make a difference.   Maintaining cleanliness in public spaces is not merely the responsibility of civic authorities; it is the duty of every citizen. The increasing participation of young volunteer...

गेल्या काही दशकांत पुणे शहराचा झपाट्याने विस्तार झाला असून, तुलनेने लहान शहराचे रूपांतर वेगाने विकसित होणाऱ्या मोठ्या शहरात आहे. वाढती लोकसंख्या, विस्तारत जाणारे निवासी आणि व्यावसायिक क्षेत्र, वाढती वाहतूक आणि वाढता वापर यामुळे शहरासमोर पर्यावरणाशी संबंधित नवी आव्हानेही निर्माण झाली आहेत. वाढत्या शहरी क्षेत्रात कचरा व्यवस्थापन, सार्वजनिक ठिकाणांची देखभाल, हरित क्षेत्रांचे संरक्षण आणि स्वच्छता राखण्यासाठी केवळ महापालिकेचे प्रयत्न पुरेसे नाहीत. यासाठी नागरिक, समुदाय, विविध संस्था, उद्योग आणि विविध  संघटनांचा सक्रिय सहभाग आवश्यक आहे. जेव्हा समान उद्देशाने लोक एकत्र येतात, तेव्हा त्यांच्या सामूहिक कृतीतून दीर्घकालीन आणि सकारात्मक बदल घडवून आणता येतो, हे पुणेकरांनी वेळोवेळी सिध्द केले आहे. ही आव्हाने मोठी वाटत असली, तरी पावसाळ्यात कचऱ्याच्या संबंधित समस्येची तीव्रता अधिक प्रकर्षाने जाणवते. रस्त्यांवर आणि सार्वजनिक ठिकाणी पडलेला कचरा तसेच अयोग्य पद्धतीने केलेली कचऱ्याची विल्हेवाट यामुळे सांडपाण्याची निचरा होणारी यंत्रणा तुंबू शकते, पाणी साचण्यास आणि अस्वच्छ परिस्थिती निर्माण होण्यास कारण...

Pune has grown multifold over the past few decades, evolving from a relatively compact city into a rapidly expanding big city. With a growing population, expanding residential and commercial areas, increasing traffic and rising consumption, the city is also facing new environmental challenges. Managing waste, maintaining public spaces, protecting green areas and ensuring cleanliness across a growing urban landscape require more than municipal efforts alone. It requires the active participation of citizens, communities, organisations, businesses and institutions. Pune has repeatedly demonstrated that when people come together with a shared purpose, collective action can create a lasting impact. While these challenges may appear enormous, the enormity of the waste challenge becomes even more visible during the rainy season. Litter and improperly disposed waste can block drains, lead to waterlogging and create unhygienic conditions. Yet, many of these challenges are closely linked to ever...

झाडे लावणे किंवा वन्यजीवनाचे संरक्षण करणे या गोष्टी अत्यंत महत्त्वाच्या असतात.परंतु निसर्ग संवर्धनाची सुरूवात प्रत्येक व्यक्तीपासून होते. आपल्या दैनंदिन जीवनातील एक महत्त्वाचा पण दुर्लक्षित भाग म्हणजे आपण निर्माण करत असलेला कचरा. त्याचे व्यवस्थापन आपण कसे करतो यातूनच निसर्ग संवर्धनाची सुरूवात होते. कचऱ्याची अयोग्य विल्हेवाट लावल्याने जमीन,पाणी आणि हवा या निसर्गाने आपल्याला दिलेल्या तीनही मौल्यवान गोष्टी प्रदूषित होत आहेत.त्याचा परिणाम पर्यावरणाबरोबरच आपल्या आरोग्यावरही होत आहे.योग्य कचरा व्यवस्थापन झाल्यास प्रदूषण कमी करण्यात,निसर्ग संवर्धनाचे जतन करण्यात आणि स्वच्छ व निरोगी परिसर निर्माण करण्यात मदत होईल.या सर्व गोष्टींचा विचार केला तर शाश्वत भविष्याच्या दिशेने पहिले पाऊल आपल्या घरापासूनच सुरू होते. आपल्या दैनंदिन जीवनातील छोट्या सवयी मोठा बदल घडवू शकतात.आपण काही सोप्या पण महत्त्वपूर्ण गोष्टी नक्कीच करू शकतो.त्यातील सर्वात साधी व तुलनेने सोपी बाब म्हणजे घरच्या घरीच ओला व सुका कचरा याचे वर्गीकरण करणे.स्वयंपाक घरातील निर्माण होणाऱ्या ओल्या कचऱ्याचे कंपोस्टिंग करून बाहेर उघड्यावर (लँडफील...

With a rapidly growing economy, accelerated development, increasing urbanization, and rising consumption of goods and services, one of the biggest challenges facing our cities today is the ever-growing volume of waste. The problem has reached a scale where it is no longer the responsibility of the administration alone—every citizen now has a role to play. Many people remain unaware of what happens to the waste once it leaves their homes. As long as it is out of sight, it is often out of mind. Yet, the environmental and public health impacts of accumulating waste affect everyone. Despite these consequences, awareness about sustainable waste management remains limited. However, meaningful change can begin with when people come together. These collective efforts can transform an entire neighbourhood. This is exactly what is happening in Pune's Ideal Colony. Pragya Sheth, a conscious citizen who began her sustainability journey by managing wet waste at home. Within a short period, all ...

Every year on 28 July, Nature Conservation Day reminds us that protecting nature begins with each one of us. Conserving the environment is not just about planting trees or protecting wildlife—it also starts with how we manage the waste we generate every day. Improper waste disposal pollutes our land, water, and air, harming the environment and affecting our health. Good waste management helps reduce pollution, conserve natural resources, and create cleaner, healthier communities. The first step towards a sustainable future begins at home, where small everyday habits can make a big difference. As individuals, we can take simple yet meaningful actions. Segregate waste into wet, dry, and hazardous categories for proper disposal and recycling. Compost kitchen waste to reduce landfill waste and create natural manure for plants. Avoid single-use plastics by carrying reusable bags, bottles, and containers. Recycle paper, glass, metal, and plastic whenever possible, and choose products with le...

अदर पुनावाला क्लीन सिटी इनिशिएटिव्ह (एपीसीसीआय) तर्फे सुरू करण्यात आलेल्या ' माझी वारी स्वच्छ वारी ' या उपक्रमाअंतर्गत पुणे शहर ते सासवड आणि यवत या दोन्ही मार्गांवर सुमारे १४० किमी रस्ता पालखी प्रस्थानानंतर अवघ्या काही तासांतच स्वच्छ करण्यात आला. १,४०० हून अधिक स्वयंसेवक,अनेक स्वयंसेवी संस्था आणि ग्रामपंचायतींच्या सांघिक कार्यामुळे ९ जुलै ते १३ जुलै २०२६ या चार दिवसांच्या कालावधीत सुका कचरा गोळा करण्यात आला. या उपक्रमाचे हे नववे वर्ष आहे यासाठी अदर पुनावाला क्लीन सिटी इनिशिएटिव्ह बरोबरच लोणी काळभोर, कुंजीरवाडी, सोरतापवाडी,उरुळी कांचन, वडकी,कदमवाक वस्ती, दिवे काळेवाडी, झेंडेवाडी, यवत येथील ग्रामपंचायत, तसेच सासवड व फुरसुंगी नगरपरिषद, खडकी आणि पुणे कॅन्टोन्मेंट प्रशासन आणि पुणे महानगरपालिका यांच्यासह गावांमधील स्वयंसेवक यांच्या सांघिक कार्यातून पालखीच्या मार्गांवर काही तासांतच रस्ते स्वच्छ करण्यात आले. ही स्वच्छता मोहीम दरवर्षी राबविली जाते.यामध्ये २४ स्वयंसेवी गट आणि स्वयंसेवी संस्था, कंपन्या व शाळांसह २५ संस्थांनी उत्स्फूर्त सहभाग नोंदविला. स्वयंसेवकांना सहजरित्या कचरा गोळा क...

The health and well-being of waste warriors are essential to building cleaner, healthier, and more resilient cities. Reinforcing its commitment to the welfare of its workforce, the Adar Poonawalla Clean City Initiative (APCCI) recently organized a special Health Dialogue for its waste warriors, supervisors, and staff members in collaboration with the Directorate of Health Services and the Public Health Department. Around 650 waste warriors, supervisors, and staff members participated in the programme, which focused on raising awareness about preventive healthcare and encouraging healthier lifestyle choices. The session underscored the importance of making health a priority through conscious daily decisions. Health experts emphasized that maintaining good health requires a balanced lifestyle, nutritious food, regular physical activity, keeping weight in check, avoiding harmful habits, and giving equal importance to mental fitness and strong family bonds. Participants received valuable g...

A team of over 1400 volunteers, NGOs and Gram panchayats, Nagar Parishads teamed up to collect dry waste over a period of five days from 9th July  to 13th July 202 6. The cleanliness drive was a part of ‘My Wari, Swach Wari’ movement initiated by ‘Adar Poonawalla Clean City Initiative’(APCCI) to help clean Palkhi route covering a total 140 km of roads from Pune city till Saswad and Yawat. This is the tenth year of the initiative. The cleanliness drive is conducted every year where the roads are cleaned within few hours of Palkhi procession by Adar Poonawalla Clean City, Gram panchayats of Loni Kalbhor, Kunjirwadi, Sortapwadi, Uruli Kanchan, Wadki, Kadamwak Wasti, Dive Kalewadi, Zhendewadi Yavat along with Saswad and , Fursungi nagar parishads and Khadki and Pune Cantonments  and volunteers from these  areas and villages along with Pune Municipal Corporation who have been a valuable part of the campaign. 24 volunteer groups and 25 institutions including NGOs, Companies and...

स्वच्छ, निरोगी आणि अधिक सक्षम शहरे उभारण्यासाठी स्वच्छता सेवकांचे आरोग्य आणि कल्याण अत्यंत महत्त्वाचे आहे. आपल्या कर्मचाऱ्यांच्या आरोग्याप्रती असलेली बांधिलकी अधिक दृढ करत, अदर पूनावाला क्लीन सिटी इनिशिएटिव्ह (एपीसीसीआय) ने नुकतेच आरोग्य सेवा संचालनालय आणि सार्वजनिक आरोग्य विभाग यांच्या सहकार्याने आरोग्य संवाद कार्यक्रमाचे आयोजन केले होते. या कार्यक्रमात सुमारे 650 स्वच्छता सेवक ,सुपरवायझर्स आणि कर्मचारी सहभागी झाले. प्रतिबंधात्मक आरोग्यसेवेबाबत जागरूकता निर्माण करणे आणि निरोगी जीवनशैलीचा अवलंब करण्यास प्रोत्साहन देणे हा कार्यक्रमाचा मुख्य उद्देश होता. या सत्रामध्ये दैनंदिन जीवनात आरोग्याला प्राधान्य देण्याचे महत्त्व अधोरेखित करण्यात आले. चांगले आरोग्य राखण्यासाठी योग्य जीवनशैली, समतोल आहार, नियमित शारीरिक हालचाल, वजन नियंत्रण, चुकीच्या सवयींपासून दूर राहणे तसेच मानसिक स्वास्थ्य आणि कौटुंबिक नातेसंबंध यांना तितकेच महत्त्व देणे आवश्यक आहे,हा संदेश या कार्यक्रमात देण्यात आला. सहभागींना प्रतिबंधात्मक आरोग्यसेवा आणि एकूणच आरोग्याबाबत मार्गदर्शन करण्यात आले. या कार्यक्रमाला प्रमुख पाहुणे म्...

झपाट्याने वाढणारी अर्थव्यवस्था,वेगाने होणारा विकास,वाढते शहरीकरण,वस्तू आणि सेवांचा वाढणारा वापर यामुळे सर्वात भेडसावणाऱ्या प्रश्नांपैकी प्रमुख म्हणजे वाढणारा कचरा.या समस्येची व्याप्ती इतकी वाढत चालली आहे की,फक्त प्रशासनच नव्हे तर प्रत्येक नागरिकाने सक्रीय होण्याची वेळ आली आहे.याबाबत बहुतांश लोकांना जागरूकता नसते,कारण आपल्या नजरेसमोरून कचरा गेला की त्याचे काय होते हे आपल्याला माहित नसते.बाहेर साचणारा कचरा आणि त्यातून निर्माण होणाऱ्या समस्यांमुळे विपरीत परिणाम आपण भोगत असलो तरी याबाबत पुरेशी माहिती लोकांपर्यंत पोहचली नाहीये.  परंतु प्रत्येक नागरिकाने सजग होऊन छोट्या कृतीतून जर सुरूवात केली तर इतरांमध्येही जागरूकता निर्माण होऊन त्याचा मोठा प्रभाव पडू शकतो आणि त्यामध्ये परिसरातील सर्व नागरिक सहभागी झाले तर त्याची व्याप्ती आणखी वाढू शकते. याचाच प्रत्यय सध्या आयडीयल कॉलनीमध्ये येत आहे.अशाच एक जागरूक नागरिक म्हणजे प्रज्ञा शेठ.त्यांनी ओल्या कचऱ्यापासून सुरूवात केली आणि थोड्या दिवसातच स्वयंपाक घरात तयार होणाऱ्या संपूर्ण ओल्या कचऱ्याचे रूपांतर खतामध्ये होऊ लागले.त्यानंतर त्यांनी आपले लक्ष सु...

पुण्यात स्वच्छतेसाठी अनेक नागरिकांच्या नेतृत्वाखाली विविध उपक्रम राबवले जातात. अशाच अर्थपूर्ण बदल घडवून आणणाऱ्या उपक्रमांपैकी एक म्हणजे मायप्रकृती. हा विद्यार्थ्यांनी आणि तरुण व्यावसायिकांनी स्थापन केलेला एक उत्साही पर्यावरणप्रेमी समुदाय आहे. हा युवा गट  पुणे शहर अधिक स्वच्छ आणि हरित करण्यासाठी कार्यरत असून समर्पितपणे आठवड्याच्या सुट्टीच्या दिवशी स्वच्छता उपक्रम राबवत आहे. पर्यावरण संवर्धनासाठी केवळ जनजागृती पुरेशी नसून प्रत्यक्ष कृतीही तितकीच महत्त्वाची आहे, या विचारातून नोव्हेंबर 2025 मध्ये आठ मित्रांच्या एका लहान गटाने मायप्रकृती या संस्थेची स्थापना केली. सुरुवातीला संस्थापकांनी डिजिटल माध्यमांतून पर्यावरण विषयक जागरूकता निर्माण करण्यावर भर दिला. मात्र, नागरिकांबरोबर प्रत्यक्ष कृतीची गरज आहे,असे त्यांच्या लक्षात आले आणि त्यातून पुण्यात साप्ताहिक स्वच्छता मोहिमांची त्यांनी सुरुवात झाली. अवघ्या सहा महिन्यांत या उपक्रमाचे रूपांतर एका सक्षम आणि सक्रीय समुदायात झाले असून आतापर्यंत सुमारे 30 स्वच्छता मोहिमा यशस्वीरित्या राबविण्यात आल्या आहेत. कचरा संकलनाबरोबरच मायप्रकृती कचरा व्यवस्था...

Pune is home to several citizen-led initiatives that are creating meaningful change at the grassroots level. Among them is MyPrakriti , a young and dynamic environmental community founded by students and early-career professionals who dedicate their Sundays to making the city cleaner and greener. Started in November by a small group of eight friends, MyPrakriti was born from the belief that environmental awareness must be accompanied by on-ground action. While the founders initially focused on spreading awareness through digital content, they soon realised the need for direct community engagement. This led to the launch of weekly clean-up drives across Pune. In just six months, the initiative has grown into a thriving community and has successfully conducted around 30 clean-up drives. Beyond waste collection, MyPrakriti seeks to raise awareness about pressing environmental challenges, including waste management, river pollution, biodiversity loss, and the need for ecological restorati...

जागतिक पर्यावरण दिन : कचरा कमी करण्यासाठी आणि पर्यावरणाचे संरक्षण करण्यासाठी प्रत्येक नागरिकाने उचलावीत अशी वास्तविक पावले भारतातील पर्यावरणीय आव्हाने दिवसेंदिवस अधिक स्पष्टपणे दिसू लागली आहेत. दीर्घकाळ राहणाऱ्या उष्णतेच्या लाटा, अनियमित पाऊस, पाण्याची टंचाई, शहरी पूरस्थिती आणि वाढते प्रदूषण यांमुळे हवामान बदलाचे परिणाम आता आपल्या दैनंदिन जीवनाचा भाग बनले आहेत. या आव्हानाबरोबरच देशाला वाढत्या कचऱ्याच्या समस्येलाही सामोरे जावे लागत आहे,ज्यामध्ये मोठ्या प्रमाणात प्लास्टिक आणि मिश्र झालेला कचरा, नद्या आणि सार्वजनिक ठिकाणी जमा होत असल्याने पर्यावरणावर गंभीर परिणाम होत आहेत. धोरणात्मक बदल आणि मोठ्या प्रमाणावरील उपाययोजना आवश्यक असल्या तरी,अर्थपूर्ण बदलाची सुरूवात प्रत्येक व्यक्तीपासूनच होते.लाखो नागरिकांनी सातत्याने काही सोप्या कृती,सवयी अंगीकारल्यास पर्यावरण संरक्षणासाठी महत्त्वपूर्ण प्रभाव पडू शकतो.   कचरा साठण्याच्या जागीच वर्गीकरण करा ओला कचरा, सुका कचरा आणि सांडपाण्यातील कचरा वेगळा करणे हे प्रत्येक कुटुंबासाठी सर्वात प्रभावी योगदान असू शकते. योग्य वर्गीकरणामुळे पुनर्वापराचे प्रमाण ...

The environmental challenges facing India are becoming increasingly visible. From prolonged heatwaves and erratic rainfall to water scarcity, urban flooding, and growing pollution, the effects of climate change are now part of everyday life. Alongside these challenges, the country is also grappling with rising waste generation, with large quantities of plastic and mixed waste ending up in landfills, rivers, and public spaces. While policy changes and large-scale interventions are necessary, meaningful change also begins at the individual level. Simple, consistent actions adopted by millions of people can have a substantial impact on the environment. Segregate Waste at Source The most effective contribution any household can make is to separate wet waste, dry waste, and sanitary waste. Proper segregation improves recycling rates, reduces landfill burden, and enables better waste processing. Reduce Disposable Plastics Avoiding single-use plastic items such as carry bags, bottles, cups, a...