ई-कचरा: प्रत्येक भारतीय कुटुंबाने काय जाणून घ्यायला हवे?
घरातील ड्रॉवरमध्ये पडलेला जुना मोबाईल, खराब झालेला चार्जर, वापरात नसलेले इअरफोन किंवा बंद पडलेला लॅपटॉप आपल्याला नेहमीच्या घरगुती कचऱ्यासारखा वाटू शकतो. पण हा साधा कचरा नाही. हा ई-कचरा आहे आणि त्याची विल्हेवाट आपण कशी लावतो, याला मोठे महत्त्व आहे.दरवर्षी 14 ऑक्टोबर रोजी आंतरराष्ट्रीय ई-कचरा दिन साजरा केला जातो. इलेक्ट्रॉनिक वस्तूंच्या वापरानंतर घरगुती कचऱ्यात फेकून देण्याऐवजी त्यांची दुरुस्ती, पुनर्वापर किंवा योग्य पद्धतीने रिसायकलिंग करण्यासाठी नागरिक आणि संस्थांना प्रोत्साहित करणे हा या दिवसाचा उद्देश आहे. भारताची अर्थव्यवस्था आणि तंत्रज्ञानाचा वापर झपाट्याने वाढत असताना इलेक्ट्रॉनिक वस्तूंचा वापरही मोठ्या प्रमाणावर वाढला आहे. मोबाईल, संगणक, टीव्ही, घरगुती उपकरणे आणि इतर इलेक्ट्रॉनिक वस्तू आपण पूर्वीपेक्षा लवकर बदलतो. त्यामुळे देशात निर्माण होणाऱ्या ई-कचऱ्याचे प्रमाणही वाढत आहे. या कचऱ्यात पुनर्वापर करता येणारे मौल्यवान घटक असतात; मात्र त्याचबरोबर योग्य पद्धतीने हाताळणी न केल्यास पर्यावरणाला हानी पोहोचवू शकणारे घटकही असू शकतात. पुण्यासारख्या वेगाने वाढणाऱ्या शहरात ई-कचरा हा कोरड्या क...